Chăm sóc bản thân trong tuần đầu - những việc cụ thể
Đây là phần trả lời trực tiếp cho rất nhiều lời khuyên dân gian trái ngược nhau mà mẹ sẽ nghe trong tháng đầu.
Vệ sinh hàng ngày. Rửa vùng sinh dục ít nhất 3 lần/ngày. Lau người, thay đồ sạch. Sau đẻ 2-3 ngày là có thể tắm nhanh bằng nước ấm - hướng dẫn quốc gia không yêu cầu kiêng tắm cả tháng.
Chăm sóc vú. Cho con bú hoàn toàn sữa mẹ, không cho bất cứ thức ăn hay nước uống nào khác. Nếu tắc tia sữa phải xử lý sớm - day, vắt, hút sữa, hoặc đi khám - để phòng viêm vú và áp xe vú. Tắc tia sữa để lâu là con đường dẫn thẳng tới áp xe vú, nên cần xử lý ngay trong ngày.
Đau do tử cung co bóp (cơn đau quặn từng lúc ở bụng dưới, thường rõ hơn khi cho con bú). Hướng dẫn phân hai mức: đau nhẹ thì không cần xử trí gì; đau nhiều thì chườm nóng và uống paracetamol. Paracetamol là thuốc được nêu đích danh trong phác đồ và an toàn khi đang cho con bú, nhưng liều lượng cụ thể vẫn nên hỏi nhân viên y tế.
Vết khâu tầng sinh môn (nếu có). Rửa sạch âm hộ sau mỗi lần đại, tiểu tiện rồi thấm khô. Cắt chỉ nếu đã 5 ngày sau đẻ (với loại chỉ cần cắt). Không tự ý bôi, đắp lá hay thuốc lạ lên vết khâu.
Ăn uống và sinh hoạt. Ăn đủ lượng, đủ chất, KHÔNG kiêng vô lý - câu này nằm nguyên trong văn bản Bộ Y tế. Ngủ 8 giờ/ngày, tôn trọng giấc ngủ trưa. Mặc đồ sạch sẽ, rộng rãi.
Vận động. Sau đẻ 6 giờ đã có thể ngồi dậy; ngày hôm sau đi lại, vận động nhẹ nhàng. Nằm bất động dài ngày không phải khuyến cáo y tế.
Tâm lý. Hướng dẫn ghi rõ nhiệm vụ tư vấn và giúp giải quyết vấn đề tâm lý (nếu có), cùng với tư vấn về kế hoạch hóa gia đình và nuôi con bằng sữa mẹ.
Cuối buổi, nhân viên y tế hẹn mẹ tái khám hoặc hẹn thăm lại vào mốc 6 tuần sau đẻ.